Eflatun kimdir

EFLATUN, yun. Platon, yunan filozofu (Atina M.ö. 428-ay.y. 348/347). Soylu bir ailedendi. Sokrates’in derslerini izlemeden önce, filozof Kratilos’un öğrencisi, Heraklei-tos’un çömezi idi. Eflatun, Otuz’lardan biri olan Kritias ile akrabalığına rağmen oligarşi hükümetine katılmadı. Demokratik tepkilerle bu tepkilerin doğurduğu sonuçlar, ayrıca Sokrates’in ölüme mahkûm edilişi (399) karşısında Atina’nın siyasî hayatından uzaklaştı. Mısır’ı, Kyrenaia’yı, Güney İtalya’yı gezdi. Yaşlı Dionysios’un kayınbiraderi Dion tarafından Sicilya’ya çağrıldı; burada Dion’u filozof bir hükümdar olarak yetiştirmeğe çalıştıysa da başarı sağlayamadı. Atina’ya döndü (387). Akademia adında bir felsefe okulu kurdu: yazılarıyle kendini bir okul önderi olarak kabul ettirdi. Yaşlı Dionysios’un ölümünden sonra iki defa daha (367 ve 361) Sicilya’ya gittiyse de Genç Dionysios’u etkileyemedi. SicilyalI öğrencisi olan Dion, 354’te, Sicilya’ya yaptığı silâhlı bir çıkartmadan sonra öldürüldü. Eflatun 80 yaşlarında öldüğü zaman Akademiyi, yeğeni Speusippos’a bıraktı.

Eflatun’un eseri, 28 diyalog tutar, bunlardan ikisi (Devlet ve Kanunlar) büyük çapta birer inceleme niteliğindedir. Eflatun ayrıca mektuplar bıraktı; mektuplarda yedinci ve sekizinci, Sicilya’daki siyasî serüvenlerini anlatır (öteki on bir mektubun Eflatun tarafından yazıldığını kesinlikle söylemek mümkün değildir). Diyalog’ların hemen hepsinde Sokrates tartışmayı başlatan bir kişi olarak görünür; her diyalog adını, Sokrates’e karşı tartışmayı sürdüren kişinin adından a-lır.

Diyalogların tarihlerinin kesinlikle bilinmemesi yüzünden, bunların üç grupta toplanması genellikle kabul edilmiştir. Bu üç grup, Eflatun’un düşüncesinin üç evresini karşılar.

• Gençlik dönemi diyalogları. Bu diyaloglarda Sokrates metodu savunulur ve açıklanır. Sokrates, hâkimler önünde kendini savunur (;Sokrates’in Savunması) ve kurtuluşu kaç makta aramaktansa yasaların katı hükümleriyle yüzleşmeyi seçerek bir yurttaşlık dersi verir (Kriton). Sokrates’in dayandığı metot açıktır: sıkı bir tartışma yoluyle belirli bir tanım veya meseleyi karşısındakine onaylatmak. Bunun için tartışmacıya önce, bilmediğini bildirmek gerekir. Sokrates böylece, birbirini takip eden birtakım sorularla tartışmacıyı sarsıp .şaşırtarak, onu kendi kendisiyle çelişkiye düşürür: Sokrates’ci alaycılık ( Bibliyo.) Il]

Etiketler: , , , ,

Yorum yazın