Plazmodyum nedir – Plazmodyum türleri

PLAZMODYUM i. (lat. plasmodium’dan). Çeşitli hayvan gruplarında, özellikle kurbağalarda, sürüngenlerde, kuşlarda ve memelilerde asalak yaşayan ve sokucu, kan emici bir böcekle (sivrisinek) bu canlılılara geçen birhücreli hayvan. (Sporlulardan.)

— ANSİKL. Plazmodyum’un pek çok türü vardır; insanlarda kan asalağı olarak yaşayan başlıca dört türü bulunur; Plasmodium falciparum, P. malariae, P. vivax, P. ovale. Plazmodyumun üreme çevrimi iki evrelidir: eşeysel olan üreme evresi (sporogo-ni) bir arakonakta meydana gelir (insanlarda sıtmaya sebep olan plazmodyumlar için arakonak, anofel cinsinden sivrisineklerdir); eşeysel üreme evresi (şizogoni) omurgalıların alyuvarlarında meydana gelir. Plazmodyum, insanda çok ağır, genellikle öldürücü bir hastalığa, yani sıtmaya sebep olur. Sıtma tıopikal ve astropikal bölgelerde geniş ölçüde ölüme yol açar. Hawaii, Fiji ve Yeni Kaledonya adalarmda sıtma-görülmez, çünkü buralaıda sıtma sivrisineği (anofel) bulunmaz. Tropiklerden uzak yerlerde bile yerleşik birçok sıtma bölgesi vardır. Manda, angola keçisi, kolombo köpek ve atları gibi evcil hayvanlar, bazı vahşi memeli hayvanlar sıtmaya tutulabilir. Çinhindi’nde ve Hollanda Hindistan’ında mikıobu alan piliçler büyük ölçüde telef olur. Çeşitli maymunlarda, özellikle şempanze ve gorilde de plazmodyum görülmüştür.

Yorum yazın