Kazai rüşt

Kazai rüşt

Rüşt kural olarak 18 yaşın doldurulmasıyle kazanılmakla birlikte, kanun belli hallerde bu yaşa gelmemiş olan bir kimsenin de hâkim kararıyle reşit olması imkânını tanır. Buna kazaî rüşt denilir. Kazaî rüştün şartları: 1. 15 yaşın tamamlanmış olması. Kazaî rüşte karar verilebilmesi için küçüğün cinsiyeti ne olursa olsun ister velâyet, ister vesayet altında bulunsun 15 yaşını doldurması şarttıı. Bu yaş kazaî rüşt sisteminde bulunmak için değil de kazaî rüşte karar verilmesi için a-randığından, istem anında 15 yaşını doldurmamış fakat karar anında doldurmuş olan bir kimsenin de kazaî rüştüne karar verilebilir; 2. küçüğün rızası. Kazaî rüşte karar verilebilmesi için küçüğün rızasının alınması şarttır. Küçük razı olmazsa kazaî rüşte karar verilemez. Bu rıza şahsa sıkı surette bağlı bir hak olduğu için bizzat küçük tarafından kullanılması gerekir. Onun adına kanunî mümessili rıza beyanında bulunamaz. Hâkim kazaî rüşte karar verinceye kadar küçük, rızasını geri alabilir; 3. kanunî temsilcinin katılması. Kazaî rüşte karar verilebilmesi için küçüğün kanunî temsilcisinin bu isteme katılması gerekir. Küçük, velâyet altındaysa, ana ve babasının razı olması şarttır. Bunlardan birinin razı olmaması halinde kazaî rüşte karar verilemez. Velâyet ana veya babadan sadece birindeyse onun rızası yeterlidir. Kazaî rüştüne karar verilmesinde küçüğün çıkarı olmasına rağmen, ana ve babanın buna razı olmaması halinde hakkın kötüye kullanılması hükümleri uygulanır. Küçük vesayet altındaysa vasinin dinlenmesi şarttır. Ancak bu şart sadece vasinin dinlenmesine ilişkindir. Yoksa onun kazaî rüşte razı olması aranmaz. Vasi dinlendikten sonra, kazaî rüşte razı olmasa bile hâkim gerekli görürse, yine kazaî rüşte karar verebilir; 4. küçüğün çıkarının bulunması. Kazaî rüşte karar verilebilmesi için onun çıkarlarının bunu gerektirmesi aranır. Hâkim böyle bir çıkarın varlığına kani olmazsa kazaî rüşte karar vermez.

Etiketler: , , , , , , ,

Yorum yazın